Keuzevrijheid, een van de meest paradoxale termen in de Nederlandse taal. Hoe meer keuze hoe meer vrijheid, maar als het eenmaal zover is dat we een beslissing moeten nemen verlamt het ons. We lopen ervoor weg, verstoppen ons in neurotisch gedrag, of beginnen telkens met iets nieuws zodat we niet hoeven te kiezen.
Ik ben iemand die zich graag met dat laatste bezighoudt, elke keer wat nieuws beginnen om niet te hoeven kiezen. Het is een dun lijntje tussen mijn werk (het bundelen van mensen, ideeën, kennis en mogelijkheden om dingen de wereld in te zetten) en neurotisch gedrag (halsoverkop overal ja op zeggen zonder dat er enige logica in zit). Een voorbeeld hiervan is dat ik een maand of 8 geleden nog ideeën had om een politieke partij op te richten, een windmolen park te beginnen, enzovoort. Leuke ideeën, maar te groots, te vaag, te uitgesmeerd en nul overlap met waar ik al mee bezig was. En ik verdiende er geen geld mee. Dan wordt het tijd om te schrappen. Tijd om te kiezen.
Hoe doe je dat? Hoe maak je nu eigenlijk een keuze? En hoe weet je wat de juiste beslissing is? Bestaat er eigenlijk wel zoiets als een ‘juiste’ beslissing? Geen idee, maar op dit soort momenten haal ik Covey’s ’7 habits’ er graag even bij: in het eerste hoofdstuk beschrijft hij dat je zelf verantwoordelijk bent voor je eigen leven (you are the programmer!). Je mag zelf bepalen hoe je het inricht. En dan hoofdstuk twee, beginnen met het eind in zicht (write the program). Schrijf je eigen manifest, je lijst met principes waar jij naar wilt leven. Elke keuze die je maakt is gebaseerd op dit manifest en zo vormt zich de rode draad in jouw leven.
Dus bij elke keuze die je moet maken: ga ik voor die baan, voor die klus, voor dit huis, meer werken, minder werken, stoppen, enzovoort, neem je je manifest er weer bij en bedenk je “is dit waar ik voor sta? Helpt dit met mijn persoonlijke groei?”
Op die manier zie je snel of het je dichter bij je doel brengt, of dat het een korte termijn oplossing is waar je eigenlijk niet gelukkig van wordt. Ga je voor je doel of voor de uitverkoop?
Tot slot nog een TED talk van Barry Schwartz over de paradox van keuze:
